| DATA
| WYDARZENIE
|
| 504 r. p.n.e.
| Bitwa pod Aricją - Rzymianie odnoszą zwycięstwo nad armią etruskiego króla Porsenny, próbującego przywrócić panowanie wygnanemu królowi Tarkiniuszowi Pysznemu
|
| 496 r. p.n.e.
| Bitwa nad jeziorem Regillus - Rzymianie pokonują związek plemion latyńskich [tzw. Ligę Latyńską].
|
| 493 r. p.n.e.
| Przymierze Rzymu z Latynami - powstaje nowa Liga Latyńska, której wszyscy członkowie mają równe prawa.
|
| 406 - 396 r. p.n.e.
| Wojna Rzymu z etruskim miastem Weje - po dziesięcioletnim oblężeniu Rzymiane zdobywają wreszice miasto i rozszerzają terytorium państwa na prawy brzeg Tybru, zmuszając plemię Wolsków do zawarcie pokoju z Rzymem.
|
| 386 r. p.n.e.
| Najazd Galów na środkową Italię - Galowie zwyciężają Etrusków, a następnie zdobywają i nieszczą Rzym. Jedyne ocalałe miejsce to silnie obwarowane wzgórze kapitolińskie. Po otrzymaniu okupu od Rzymian Galowie wycofują się z Italii.
|
| 343 - 341 r. p.n.e.
| I wojna samnicka - Rzymianie pokonują Związek Samnicki utworzony przez plemiona zamieszkujące środkową i południową część Półwyspu Apenińskiego.
|
| 340 - 338 r. p.n.e.
| Wojna latyńska - najazdy Galów na Rzym osłabiają rzymskie panowanie na terenie Lacjum, a jednocześnie są przyczyną umocnienia pozycji Związku Latyńskiego, który rozpoczyna wojnę; Rzymianie jednak pokonują Związek, który zostaje rozwiązany i staje się częścią państwa rzymskiego.
|
| 326 - 304 r. p.n.e.
| II wojna samnicka - Rzymianie ponoszą klęskę w bitwie w Wąwozie Kaudyńskim i zawierają pokój z Samnitami. Walki trwają jednak jeszcze do 304 r. p.n.e., w którym zostaje zawarty kolejny pokój. Rzymianie otrzymują Apulię i Kampanię.
|
| 298 - 291 r. p.n.e.
| III wojna samnicka - Samnici, poparci przez plemiona Etrusków, Sabinów, Umbrów i Galów, zostają pokonani w bitie pod Sentinum. Rzymianie zdobywają Umbrię i całą południową Italię [poza Tarentem]. Wojna ta kładzie kres niepodległości Etrusków.
|
| 280 - 272 r. p.n.e.
| Wojna z Tarentem - król Epiru Pyrrus udziela pomocy greckiej kolonii. W trakcie bitwy pod Ausculum w 279 roku p.n.e. ponosi poważne straty, ale zwycięża Rzymian [tzw. Pyrrusowe zwycięstwo]. W 272 r. p.n.e. Tarent dostaje się pod panowanie Rzymu. Rzym zdobył supremację nad całym Półwyspem Apenińskim.
|
| 264 r. p.n.e.
| Zdobycie etruskiego miasta Volsinii - Rzym opanowuje cały Półwysep Apeniński, z wyjątkiem Galii Nadpadańskiej.Powstaje Federacja Italska na czele z Rzymem - hegemonem.
|